

Polityka o historii: Dlaczego wyginęli neandertalczycy? Jakie było życie w paleolicie? Wyjaśnia prof. Małgorzata Kot
06/1/2026 | 1h 7 mins.
W pierwszym w 2026 r. odcinku wideokastu „Polityka o historii” prof. Małgorzata Kot z Wydziału Archeologii UW w rozmowie m.in. o tym, jak wyglądała historia ludzkości, życie w paleolicie i dlaczego wyginęli neandertalczycy. Homo sapiens długo żyli równolegle z innymi grupami, nazywanymi hominidami (do których należeli m.in. neandertalczycy). Dlaczego więc jako jedyni przetrwaliśmy do czasów dzisiejszych? Jak powstali ludzie współcześni? Paleolit coraz trudniej opisać jedną „wielką narracją”. Zamiast niej powstają mikrohistorie: opowieści o konkretnych miejscach, jaskiniach i epizodach osadniczych. W rozmowie także: czy ludzie paleolitu myśleli historycznie? Różnice neandertalczyk vs homo sapiens oraz podobieństwa między nimi. Krzyżowanie się z neandertalczykami pozwoliło homo sapiens przetrwać w zimnej Europie, choć byli przyzwyczajeni do warunków z kontynentu afrykańskiego. Jednocześnie neandertalczycy krzyżowali się z innymi grupami. Kim byli denisowanie, co oznacza populacja widmo i w jaki sposób śladów DNA denisowian szuka prof. Kot? Z prof. Małgorzatą Kot rozmawia Agnieszka Krzemińska, Polityka o historii.

Polityka o historii: Tajemnicze narodziny Jezusa – kiedy miały miejsce? Do dziś są pełne wątpliwości. Wyjaśnia prof. Robert Wiśniewski
23/12/2025 | 53 mins.
W najnowszym (i świątecznym) odcinku wideokastu „Polityka o historii”: prof. Robert Wiśniewski. Czy Jezus żył naprawdę i co o tym mówi Biblia? Pierwsi chrześcijanie i wiara w narodziny Jezusa. Ile historii jest w Biblii i jakim dzieckiem był Jezus, jak wyglądał chrzest Jezusa w Jordanie. A może Jezus był postacią historyczną? Prof. Wiśniewski wyjaśnia, jak żyli chrześcijanie pierwszych wieków, jakie mieli obrzędy religijne. Kim byli Trzej Królowie, czy Gwiazda Betlejemska naprawdę ukazała się trzem Mędrcom? Narodzenie Jezusa do dziś budzi zainteresowanie i wiele osób zastanawia się, czy Jezus istniał naprawdę. Sprawdzamy, czy Biblia ukrywa niewygodną prawdę na ten temat, weryfikujemy, jak wyglądał początek chrześcijaństwa. Z prof. Robertem Wiśniewskim rozmawia Agnieszka Krzemińska, Polityka o historii.

Polityka o historii: Kucharze dyktatorów. Jeden z najgroźniejszych zawodów świata? Opowieści kucharzy przybliża Witold Szabłowski
16/12/2025 | 30 mins.
W najnowszym odcinku wideokastu „Polityka o historii” gościem Marcina Zaremby jest Witold Szabłowski, dziennikarz i reportażysta, autor książki „Kucharze dyktatorów”. Rozmawiamy o tym, co jadali znani dyktatorzy i czy mieli swoje zachcianki. Witold Szabłowski rozmawiał z kucharzami największych dyktatorów, na jego liście znaleźli się m.in. Władimir Putin, Fidel Castro, Saddam Husajn, Kim Dzong Il czy Wojciech Jaruzelski. Z jakimi wyzwaniami kucharze codziennie musieli się zmagać? A może najkrwawsi dyktatorzy najbardziej lubili „domową kuchnię”? Jak jadało 10 najgorszych dyktatorów, dlaczego posiłek to był czas relaksu i kto był odpowiedzialny za otyłość Kim Dzong-Una? Kulinarne tajemnice przybliża Witold Szabłowski. Rozmowę prowadzi Marcin Zaremba, Polityka o historii.

Polityka o historii: Cesarstwo Japonii. Samurajowie, wojsko i cesarz. Wyjaśnia prof. Ewa Pałasz-Rutkowska
09/12/2025 | 1h 3 mins.
W dzisiejszym odcinku wideokastu „Polityka o historii”: dr Ewa Pałasz-Rutkowska i historia Japonii. Japonistka i orientalistka w rozmowie z Agnieszką Krzemińską przybliża, jak wygląda Cesarstwo Japońskie. Od 2019 r. 126. cesarzem kraju jest Naruhito (syn cesarza Hirohito). Jak wyglądają rządy najdłuższej dynastii na świecie, czym się charakteryzują? Jakie stoją przed nią wyzwania? W rozmowie nie zabrakło także innych wątków politycznych i wojskowych, m.in. dzieje feudalnej Japonii i historia samurajów. Czy byli to najlepsi wojownicy w historii? Prof. Pałasz-Rutkowska opowiada także o współczesnej odsłonie tego kraju – o tym, jak żyją gejsze i kim tak naprawdę są. Weryfikujemy fakty o Japonii i wyjaśniamy, jak wygląda Japonia oczami osoby, która wielokrotnie jeździła do tego kraju. No i na koniec: przybliżamy, jak wygląda kultura w Japonii i dlaczego nie można jeść lodów w metrze. Rozmowę prowadzi Agnieszka Krzemińska, Polityka o historii.

Sławomir Poloczek - doświadczenia mistyczne w chrześcijaństwie i zapomniane religie | Polityka o historii
02/12/2025 | 1h 2 mins.
Dzisiaj w „Polityce o historii” rozmawiamy o tym, czym są gnoza i gnostycyzm - czy to wiedza tajemna? Czym był mistycyzm chrześcijański, gnoza i kabała. Gnoza jako postawa egzystencjalna zakładała szukanie zbawienia przez duchowe poznanie, objawienia duchowe i wiedzę. Czym w tym wszystkim jest więc mistycyzm, a szczególnie mistycyzm chrześcijański, i gdzie widzimy jego ślady? Ze Sławomirem Poloczkiem, historykiem, rozmawiamy o tym, czym są ewangelie gnostyczne, czym był manicheizm i inne zapomniane religie. W rozmowie także: chrześcijaństwo a judaizm rabiniczny, czym jest kabała żydowska. Jak zapomniana przeszłość wpływa na nas dzisiaj? Ze Sławomirem Poloczkiem, współautorem „Podcastu historyków”, rozmawia Agnieszka Krzemińska, Polityka o historii.