Raport o stanie świata Dariusza Rosiaka

W tym odcinku zapraszam na rozmowę z jednym z najwybitniejszych współczesnych polskich pisarzy, Witem Szostakiem, o jego nowej powieści „Suche strugi”.

To historia pewnej kamienicy na krakowskim Podgórzu, świadka wojennych losów miasta, które zostawiły na jej ścianach niezabliźnione rany – ślady ludzkich tragedii, o których mieszkańcy chcieli zapomnieć, ale kamienica pamiętała.

Czy pamięć pomaga, czy przeszkadza w opowieści o naszym życiu? Czy opowieść ocala, czy uśmierca pamięć?

„Moja pamięć przecieka jak ściana, pod tym względem jesteśmy podobne” – mówi Helena, narratorka powieści, wpatrując się w ścianę kamienicy, jedyną rzecz, która została po jej wyburzeniu. Ze śladów kolorów farby i tapet, które zdobiły niegdyś jej mieszkanie i mieszkania sąsiadów, rekonstruuje minione życie.

„Suche strugi” to porywająca powieść o podróży pod prąd czasu, o zmyśleniu i historii.

Prowadzenie: Agata Kasprolewicz
Gość: Wit Szostak
Książka: „Suche strugi”, Wit Szostak / Wydawnictwo Powergraph

---------------------------------------------
Raport o stanie świata to audycja, która istnieje dzięki naszym Patronom, dołącz się do zbiórki ➡️ ⁠https://patronite.pl/DariuszRosiak⁠
Subskrybuj newsletter Raportu o stanie świata ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠➡️ ⁠https://dariuszrosiak.substack.com⁠
Koszulki i kubki Raportu ➡️ ⁠https://patronite-sklep.pl/kolekcja/raport-o-stanie-swiata/⁠ [Autopromocja]

Izraelscy żołnierze, którzy zbezcześcili figurę Jezusa w południowym Libanie, zostali odsunięci od służby i trafili do aresztu. Dlaczego władze wojskowe i polityczne zareagowały tak szybko i zdecydowanie wobec tego aktu wandalizmu, przeciwnie do wielu innych przypadków naruszeń regulaminu przez żołnierzy IDF? Czy izraelska armia to – jak chcieliby jej obrońcy – najbardziej moralna armia na świecie? Czy władze wojskowe reagują właściwie na przypadki łamania prawa przez żołnierzy? I dlaczego wśród żołnierzy coraz częściej notuje się przypadki schorzeń psychicznych wynikających z obecności w sytuacjach, w których łamane są normy moralne?

Brytyjski premier odwołuje najwyższego rangą urzędnika ministerstwa spraw zagranicznych w związku z udzieleniem Peterowi Mandelsonowi, byłemu ambasadorowi w USA, dostępu do wrażliwych informacji. Dlaczego ta decyzja może pogrążyć Keira Starmera i co mówi ona o relacjach między rządem a niepolitycznym korpusem urzędniczym w Wielkiej Brytanii?

W 40. rocznicę wybuchu w elektrowni w Czarnobylu trwa wojna o suwerenność Ukrainy, a w Polsce ma być budowana elektrownia jądrowa. Czym była ta katastrofa dla pokolenia lat 80. i jak zmieniła świat?

Gigant w dziedzinie analizy danych, Palantir, publikuje ideologiczny manifest, w którym zapowiada, że systemy AI zastąpią broń atomową, a kraje, które nie zaprzęgną sztucznej inteligencji do potrzeb militarnych, przegrają w globalnym wyścigu o dominację. Czy to technofaszyzm, czy trzeźwa ocena rzeczywistości?

Człowiek, który wymyślił najpopularniejszy zespół K-popowy na świecie, ścigany za malwersacje giełdowe. Kim jest Bang Si-hyuk i dlaczego K-pop stał się światowym fenomenem?

A także: wielka wędrówka łosi, ratowanie waleni na Bałtyku i inne fantazje na temat zwierząt.

Rozkład jazdy: 
(02:55) Agnieszka Zagner: IDF i schorzenia psychiczne żołnierzy
(26:48) Przemysław Biskup: Czy Keir Starmer przetrwa jako premier
(48:44) Grzegorz Dobiecki: Świat z boku - Fantastyczne zwierzęta
(56:22) Ogłoszenia
(1:00:20) Podziękowania
(1:06:56) Marcin Żyła: Co zmieniła katastrofa w Czarnobylu
(1:24:30) Wojciech Brzeziński: Palantir: technofaszyzm czy trzeźwe spojrzenie
(1:44:48) Joanna Beczkowska: Król K-popu pod lupą prokuratury
(2:05:15) Do usłyszenia

---------------------------------------------
Raport o stanie świata to audycja, która istnieje dzięki naszym Patronom, dołącz się do zbiórki ➡️ ⁠https://patronite.pl/DariuszRosiak⁠
Subskrybuj newsletter Raportu o stanie świata ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠➡️ ⁠https://dariuszrosiak.substack.com⁠
Koszulki i kubki Raportu ➡️ ⁠https://patronite-sklep.pl/kolekcja/raport-o-stanie-swiata/⁠ [Autopromocja]

Koalicja o nazwie Postępowa Bułgaria wygrała wybory parlamentarne w Bułgarii, zdobywając samodzielną większość. To pierwszy taki przypadek w tym kraju w XXI wieku. Od 2021 roku odbyło się w Bułgarii osiem wyborów, po których wyłaniały się niestabilne rządy. Lider Postępowej Bułgarii, były prezydent Rumen Radew, zapowiada stworzenie Bułgarii nowoczesnej, demokratycznej i europejskiej, ale mówi też o pragmatycznych stosunkach z Rosją, co wywołuje niepokoje w Brukseli i Kijowie. Radew prowadził kampanię pod hasłami walki z – jak to nazywał – „oligarchiczną piramidą”, reprezentowaną przez byłego premiera Bojko Borisowa i lidera partii DPS Nowy Początek Delana Peewskiego, uznawanego za szarą eminencję bułgarskiej polityki. Czy nowy prezydent zdoła rozbić mafijne układy, które łączyły świat przestępców z politykami? Jak zasadne są obawy co do zmiany polityki Bułgarii wobec wojny w Ukrainie pod rządami Radewa?

Gość: Piotr Oleksy

---------------------------------------------
Raport o stanie świata to audycja, która istnieje dzięki naszym Patronom, dołącz się do zbiórki ➡️ ⁠https://patronite.pl/DariuszRosiak⁠
Subskrybuj newsletter Raportu o stanie świata ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠➡️ ⁠https://dariuszrosiak.substack.com⁠
Koszulki i kubki Raportu ➡️ ⁠https://patronite-sklep.pl/kolekcja/raport-o-stanie-swiata/⁠ [Autopromocja]

32 lata temu w Rwandzie trwał 14. dzień ludobójstwa.

Zaczęło się 6 kwietnia 1994 roku, kiedy rząd Rwandy wezwał większość Hutu do eksterminacji mniejszości Tutsi. W ciągu zaledwie trzech miesięcy zamordowano od 800 tysięcy do miliona osób.

13 miesięcy po zakończeniu rzezi do Rwandy przyjechał amerykański reporter. Kilka lat później ukazała się jedna z najgłośniejszych i najważniejszych książek o rwandyjskim ludobójstwie pod wymownym tytułem „Pragniemy zawiadomić, że jutro zostaniemy zabici wraz z rodzinami”.

Philip Gourevitch jest gościem tego odcinka „Raportu o książkach”.

Rozmawiamy o tym, dlaczego świat Zachodu i powołane do tego instytucje nie zdołały zapobiec masakrze, mimo że miały wszystkie potrzebne informacje, by zareagować.

Czy to brzmi znajomo?

Upiorna powtarzalność historii sprawia, że reportaż sprzed trzech dekad jest dziś tekstem aktualnym, obnażającym słabość i kruchość dającego niegdyś nadzieję hasła „nigdy więcej”.

Prowadzenie: Agata Kasprolewicz
Gość: Philip Gourevitch
Książka: Philip Gourevitch „Pragniemy zawiadomić, że jutro zostaniemy zabici wraz z rodzinami”, przekład: Adrian Stachowski, Wydawnictwo Filia

---------------------------------------------
Raport o stanie świata to audycja, która istnieje dzięki naszym Patronom, dołącz się do zbiórki ➡️ ⁠https://patronite.pl/DariuszRosiak⁠
Subskrybuj newsletter Raportu o stanie świata ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠➡️ ⁠https://dariuszrosiak.substack.com⁠
Koszulki i kubki Raportu ➡️ ⁠https://patronite-sklep.pl/kolekcja/raport-o-stanie-swiata/⁠ [Autopromocja]

Izrael i Liban zawarły rozejm na co najmniej 10 dni. Hezbollah poparł porozumienie, choć domaga się wycofania wojsk izraelskich z południa, czego Izraelczycy nie chcą zrobić. Prezydent Trump zapowiada, że już w weekend może dojść do drugiej tury rozmów amerykańsko-irańskich. Trump twierdzi, że Irańczycy zgodzili się na oddanie zapasów wzbogaconego uranu oraz na trwałe odstąpienie od prac nad bombą atomową. Teheran tego nie potwierdza. Na pół roku przed wyborami do Kongresu w Ameryce rosną napięcia w ramach ruchu MAGA w związku z polityką Donalda Trumpa. Prezydent jest ostro krytykowany za mem, w którym wystąpił w roli Jezusa uzdrowiciela, oraz za spór z papieżem Leonem. Na ile środowisko religijne skupione wokół Trumpa może mieć wpływ na jego polityczne losy? Gdzie jest granica poparcia Republikanów dla prezydenta, którego niektóre zachowania wywołują protest jego największych zwolenników?

Papież Leon XIV z 11-dniową wizytą w czterech państwach afrykańskich. Papież zdecydowanie potępił łamanie prawa międzynarodowego oraz tych, którzy manipulują religią, używając imienia Boga dla realizacji własnych korzyści. O co chodzi w sporze Trumpa z Leonem?

Ponad cztery i pół tysiąca firm w Niemczech ogłosiło upadłość w pierwszym kwartale, pracę straciło ponad 50 tysięcy osób. To efekt rosnącej konkurencji ze strony Chin, zwłaszcza na rynku motoryzacyjnym. Co zamierzają zrobić Niemcy?

Stany Zjednoczone złagodziły sankcje na państwowe banki wenezuelskie. To kolejny krok w celu normalizacji stosunków administracji Trumpa z rządem Delcy Rodríguez. Jak wygląda Wenezuela ponad trzy miesiące po obaleniu przez Amerykanów Nicolása Maduro?

Argentyna zmienia przepisy dotyczące eksploatacji gospodarczej terenów lodowcowych. Ekolodzy ostrzegają, że może to zagrozić 7 milionom ludzi w kraju. Dlaczego?

A także – nikt nie jest doskonały, zwłaszcza jeśli wydaje mu się, że jest.

Rozkład jazdy: 
(02:51) Marcin Fatalski: Rozejm w Libanie
(34:28) Edward Augustyn: Spór Trumpa z Leonem XIV
(1:00:07) Grzegorz Dobiecki: Świat z boku - Nobody’s perfect
(1:06:52) Podziękowania
(1:13:59) Marcin Pośpiech: Niemcy kontra Chiny
(1:29:17) Tomáš Forró: Co dalej z Wenezuelą?
(1:45:43) Jakub Małecki: Lodowce argentyńskie otwarte do eksploatacji?
(2:05:49) Do usłyszenia

---------------------------------------------
Raport o stanie świata to audycja, która istnieje dzięki naszym Patronom, dołącz się do zbiórki ➡️ ⁠https://patronite.pl/DariuszRosiak⁠
Subskrybuj newsletter Raportu o stanie świata ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠➡️ ⁠https://dariuszrosiak.substack.com⁠
Koszulki i kubki Raportu ➡️ ⁠https://patronite-sklep.pl/kolekcja/raport-o-stanie-swiata/⁠ [Autopromocja]