Scientias Podcast

Diederik legt in deze podcast heel veel uit over elektronica die overal inzit, maar waar je nooit van gehoord hebt. MEMS, of Micro Electro Mechanical Systems. Fononen, ja, met een n. Fotonen komen ook even langs.
Daarnaast gaan we enkele luisteraarsvragen beantwoorden, onder andere over stikstof, de oerknal en evolutie van vissen.
00:00:00 Intro
00:03:06 Piepkleine bevinkjes op een chip: surface accoustic waves (fononen :) )
00:28:46 MEMS: Micro Electro Mechanical Systems
00:40:25 Luisteraars/kijkersvragen: eerste vraag over evolutie en vissen
00:46:40 Wat gebeurt met vitaminepillen als ze over datum zijn? (en medicijnen)
00:49:35 Zouden alle dingen dezelfde kant op moeten draaien sinds de oerknal?
00:52:43 Kun je met zeoliet het stikstofprobleem oplossen?
01:05:25 Afsluiting en stel je vragen!
See omnystudio.com/listener for privacy information.

Hoe kan leven ontstaan uit... dode dingen? Het is de grote vraag en in deze podcast legt Diederik Jekel uit hoe we daar nu over denken. Dit is voorlopig de laatste aflevering in de evolutiereeks. We hopen dat jullie er net zoveel plezier aan beleefd hebben.
Daarnaast hebben Diederik en Krijn het over het falen van de defibrillator in films!

See omnystudio.com/listener for privacy information.

In aflevering 52 duiken Krijn Soeteman en Diederik Jekel in twee grote vragen. Eerst: wat zijn PFAS precies en waarom zijn ze zo hardnekkig? PFAS is een verzamelnaam voor duizenden fluorhoudende koolstofketens met een extreem sterke koolstof-fluor-binding. Daardoor zijn ze water- en vetafstotend en zitten ze in onder meer anti aanbaklagen, textiel en verpakkingen, maar ze breken ook nauwelijks af en kunnen zich ophopen in mens en milieu. Een Japans team laat zien hoe zinkoxide-nanokristallen met UV-licht zelfs PFOS voor een groot deel kunnen afbreken. Daarna gaat het over het ontstaan van aarde en zonnestelsel: een instortende gaswolk, waarschijnlijk getriggerd door een nabije supernova, vormt een draaiende schijf waar stof via “pebble accretion” uitgroeit tot planeten. De jonge aarde koelt sneller af dan lang gedacht en krijgt al vroeg oceanen.
https://scientias.nl/licht-en-nanokristallen-breken-eeuwige-chemicalien-af
http://dx.doi.org/10.1039/D5SC05781g
00:00:00 Intro
00:01:10 PFAS! Kunnen we het toch oplossen?
00:29:03 Evolutie deel 7: de aarde, waar komt die vandaan?
01:01:10 Afsluiting
Volg ons op TikTok, Instagram, BlueSky, Mastodon en Facebook
See omnystudio.com/listener for privacy information.

In aflevering 51 gaat Diederik diep in op het ontstaan van het... ontstaan. Vanaf de oerknal naar het moment dat de elementen ontstonden tot ongeveer nu. Verder nog iets over waterstof en waarom we die stof misschien extra goed in de gaten moeten gaan houden qua broeikasgas.
Dit is deel 6 over evolutie! Deel 5 is podcast 49 want nummer 50 was even een kerstspecial.
Shownotes:
- Scientias-artikel: Waterstof als groene redden? https://scientias.nl/waterstof-als-groene-redder-laten-we-toch-maar-voorzichtig-zijn-zeggen-onderzoekers/
- The Global Hydrogen Budget https://doi.org/10.1038/s41586-025-09806-1
See omnystudio.com/listener for privacy information.

In de 50ste Scientias Podcast vertelt Krijn het verhaal van onze imaginaire beestenboel met een plekje voor Baudolino. Diederik heeft het over de voor hem grootste wetenschappelijke doorbraak én hij spreekt een heuse kerstrede uit.
Shownotes:
Baudolino, Umberto Eco: https://nl.wikipedia.org/wiki/Baudolino
Blog van Jona Lendering met verhaal van Hans Overduin: https://mainzerbeobachter.com/2025/12/11/middeleeuwse-monsters/
Voor het hele kerstverhaal, zie ook het transcript bij de losse video:
Hoofdstukken:
00:00 Intro
00:54 De zonnestand
01:27 Favoriete wetenschapsnieuws van het jaar van Diederik
06:09 Fabeldieren en het doorzien van nieuwe dingen: wat is echt en wat niet?
18:06 De wetenschappelijke kerstmis van Diederik
35:48 Afsluiting
See omnystudio.com/listener for privacy information.