Normale Mensen Bestaan Niet

Waarom ben je helemaal jezelf als je alleen bent, maar raak je jezelf kwijt zodra er een potentiële partner in beeld komt? Je hebt je leven op orde, weet wie je bent en voelt je gelukkig, totdat je iemand ontmoet die je écht leuk vindt... Aan de hand van een luisteraarsvraag duiken Thijs en Lennard in hechting, verliefdheid en de neiging om jezelf te verliezen in de behoefte aan liefde, aandacht en bevestiging. Want hoe leuk liefde ook is, het kan ook onzekerheid, hechtingsproblemen, gepieker en pleasing-tendencies naar boven halen.

Gender en alles wat erbij komt kijken is een gevoelig, complex en voor velen een moeilijk te begrijpen onderwerp. Wat is gender? Wat is het verschil tussen gender en geslacht? En wat heeft seksuele voorkeur daarmee te maken? En waarom iets leren van chimpansees? In deze aflevering proberen we er wat licht op te schijnen. Psychologen Lennard Toma en Thijs Launspach duiken het onderwerp in via primatoloog Frans de Waal, die met zijn boek Anders laat zien dat in het dierenrijk verschillen in gender, seksuele voorkeur en geslacht heel normaal zijn.

Bronnen:

- De Waal, F. (2022). Anders: Gender door de ogen van een primatoloog. Atlas contact.
- Wikipedia over Kinsey schaal: https://en.wikipedia.org/wiki/Kinsey_scale
- Bagemihl, B. (1999). Biological exuberance: Animal homosexuality and natural diversity. Macmillan.
- Homoseksueel gedrag in schapen https://en.wikipedia.org/wiki/Homosexual_behavior_in_sheep

Het is heet eind mei, na het Pinksterweekend in 2026. We zeggen dan met z'n allen dat het weer zo lekker is. Vaak na een winterperiode zijn we altijd weer blij dat de zon schijnt en lijken we ons beter te voelen. Maar is dat wel echt zo? En waar ligt de grens? In deze aflevering duiken psychologen Thijs Launspach en Lennard Toma in het weer. Te koud is niet goed, maar te heet ook niet. En wat doen andere onderdelen van het weer met ons en onze mentale staat?

Bronnen:
- Klimstra, T. A., Frijns, T., Keijsers, L., Denissen, J. J., Raaijmakers, Q. A., Van Aken, M. A., ... & Meeus, W. H. (2011). Come rain or come shine: individual differences in how weather affects mood. Emotion, 11(6), 1495.
- Cianconi, P., Betrò, S., & Janiri, L. (2020). The impact of climate change on mental health: a systematic descriptive review. Frontiers in psychiatry, 11, 490206.
- Zhang, W., & Li, W. (2025). How weather conditions affect well-being: an explanation from the perspective of environmental psychology. Frontiers in Public Health, 13, 1553315.
- Fischer, S., Naegeli, K., Cardone, D., Filippini, C., Merla, A., Hanusch, K. U., & Ehlert, U. (2024). Emerging effects of temperature on human cognition, affect, and behaviour. Biological Psychology, 189, 108791.
- Thompson, R., Lawrance, E. L., Roberts, L. F., Grailey, K., Ashrafian, H., Maheswaran, H., ... & Darzi, A. (2023). Ambient temperature and mental health: a systematic review and meta-analysis. The Lancet Planetary Health, 7(7), e580-e589.

Na een experiment van Nijmeegse onderzoekers kopte de Volkskrant dat er een soort “uitknop” voor angst zou bestaan. Thijs en Lennard duiken in het onderzoek naar de amygdala, het deel van het brein dat betrokken is bij dreiging en angstreacties, en bespreken wat aangeleerde angst, exposuretherapie en hypergeluid met ons brein doen. Want wat gebeurt er eigenlijk als je het angstcentrum van je brein verstoort? En is angst iets wat je ooit écht uit kunt zetten, of hebben we het juist nodig om niet telkens dezelfde fouten te maken?

Sommige mensen lijken het te hebben, anderen niet. Als ze het hebben, dan voelen we ons daar tot aangetrokken, willen we luisteren en vinden we dat boeiend. Charisma is een best vaag concept. Je kunt je vinger er niet echt op leggen hoe het zit en hoe je dat eventueel zou kunnen ontwikkelen. Toch zijn we er wel veel mee bezig. In deze aflevering duiken psychologen Thijs Launspach en Lennard Toma in het concept wat charisma heet. Wat zegt de psychologie erover en kun je het ontwikkelen? En zit er ook een dark side aan? Laat ons vooral weten hoe jij kijkt naar charisma door te commenten in Spotify of via de Instagram: NormaleMensenBestaanNiet.

Bronnen:
Antonakis, J., Fenley, M., & Liechti, S. (2012). Learning Charisma. Harvard Business Review.
Antonakis, J., Bastardoz, N., Jacquart, P., & Shamir, B. (2016). Charisma: An ill-defined and ill-measured gift. Annual Review of Organizational Psychology.
Banks, G.C. et al. (2017). A meta-analytic review and future research agenda of charismatic leadership. The Leadership Quarterly. (76 studies, N=36.031)
Tskhay, K.O., Zhu, R., Zou, C., & Rule, N.O. (2017). Charisma in everyday life: Conceptualization and validation. Journal of Personality and Social Psychology.
Keating, C.F. et al. (2020). Charismatic nonverbal displays by leaders signal receptivity and formidability. Frontiers in Psychology.
Katz-Navon, T., Delegach, M., & Haim, E. (2023). Contagious charisma. Frontiers in Psychology.
Friedman, H.S., Riggio, R.E., & Casella, D.F. (1988). Nonverbal skill, personal charisma, and initial attraction. Personality and Social Psychology Bulletin.
Cabane, O.F. (2012). The Charisma Myth. Portfolio/Penguin.
Carnegie, D. (1936). How to Win Friends and Influence People. Simon & Schuster.
Weber, M. (1922). Wirtschaft und Gesellschaft (oorspronkelijke conceptualisering van charisma als sociologisch begrip).
Bakker, A. B., & Xanthopoulou, D. (2013). Creativity and charisma among female leaders: The role of resources and work engagement. The International Journal of Human Resource Management, 24(14), 2760-2779.